و بخواند : مجلس تمام گشت و به آخر رسيد عمر * ما هم‌چنان در اوّل وصف تو مانده‌ايم مع ذلك در تمام كاوشهاى علمى و بررسىها انسان به نظم و حكمت ، منطق و غرض و اراده و قدرت و علم آفريننده اين جهان آشنا مىشود و مىفهمد كه در اين عالم بىنظمى نيست و هيچ پديده‌اى را نمىتوان بىفايده و بيهوده شمرد . اين مختصر شبح و دريچه‌اى است از عجز بشر و چگونگى درك ، فهم و شناخت و در عين حال قدرت عجيب عقل و خرد او با اين وصف اگر از درك فلسفه‌اى از فلسفه‌هاى پديده‌هاى عالم تكوين يا تشريع درمانده و نتوانست آن را توجيه و تفسير كند ، يا تعبيرات و الفاظش را در تعريف آن كوتاه ديد نمىتواند منكر فايدهء آن شود . مثال عالم معانى و حقائق ، با علوم و معلومات بشر ، مثال الفاظ است با معانى و مسائل ؛ عالم الفاظ و لغات هرچه دامنه‌دار و وسيع باشد قطعا تمام معانى را شامل نيست زيرا لغات ، الفاظ و كلمات ، محدود و متناهى است و معانى و اشياء نامتناهى است و محدود و متناهى ، نامحدود و نامتناهى را فرا نخواهد گرفت چنانچه شاعر عرب مىگويد : و ان قميصا خيط من نسج تسعة * و عشرين حرفا عن معاليه قاصر كامل‌ترين و وافىترين بيانى كه اين حقيقت را بيان كرده قرآن مجيد است كه در يك آيه مىفرمايد :